ΠΕΡΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ: ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ Ή ΑΚΥΡΩΣΗ - ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ

Σε καιρούς που διεθνώς καλλιεργούνται τάσεις ιδιωτικοποίησης και εμπορευματοποίησης, σε καιρούς βαθιάς κρίσης, η θεσμοθέτηση της δίχρονης υποχρεωτικής προσχολικής αγωγής και εκπαίδευσης ως αναπόσπαστου τμήματος της 14χρονης δημόσιας δωρεάν εκπαίδευσης, ως βάσης του δημόσιου δωρεάν σχολείου, ως βασικού πυλώνα υπεράσπισης του δημόσιου χαρακτήρα της εκπαίδευσης είχε και εξακολουθεί να έχει ιδιαίτερη σημασία, όχι μόνο για τον κόσμο της εκπαίδευσης αλλά για όλη την κοινωνία.   Ιστορικό σημείο επίτευξης μιας κοινωνικής και εκπαιδευτικής κατάκτησης αποτέλεσε η ψήφιση της παραγράφου 3, του άρθρου 33 στο Νόμο 4521/2018 , σύμφωνα με την οποία η μονοετής υποχρεωτική προσχολική αγωγή και εκπαίδευση έγινε σταδιακά διετής με βάθος χρόνου υλοποίησης τα τρία έτη.
Η θεσμοθέτηση αυτή έδωσε το δικαίωμα σε όλα τα παιδιά ηλικίας 4 – 6 ετών να έχουν πρόσβαση σε ποιοτική προσχολική εκπαίδευση, χωρίς να αποτελούν λαχείο σε κληρωτίδα, να ανιχνεύονται εγκαίρως οι ιδιαίτερες εκπαιδευτικές τους ανάγκες ώστε να μπορεί να υπάρχει κατάλληλη υποστήριξη (όταν η πολιτεία διασφαλίζει την χωρίς καθυστερήσεις πορεία της διαδικασίας). Ταυτόχρονα, αποσυμφόρησε τους παιδικούς σταθμούς και διευκόλυνε τα μικρότερα παιδιά να βρίσκουν μια θέση σε αυτούς. Επιπλέον, η ρύθμιση έδωσε τη δυνατότητα του καθορισμού – διαχωρισμού των επαγγελματικών δικαιωμάτων μεταξύ νηπιαγωγών και βρεφονηπιοκόμων που επί σειρά ετών επικαλύπτονταν. Φυσικά υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει ακόμη να γίνουν, όπως η χρηματοδότηση ενός γενναίου προγράμματος σχολικής στέγης με σύγχρονα και ασφαλή κτίρια, ο μαζικός διορισμός εκπαιδευτικών και βοηθητικού προσωπικού, η μείωση μαθητών σε 15 ανά νηπιαγωγό, η δημιουργία τμημάτων ένταξης σε κάθε νηπιαγωγείο κ.ά.

Στην ομιλία του Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κ. Κυριάκου Πιερρακάκη στο πλαίσιο της συζήτησης επί των Προγραμματικών Δηλώσεων της Κυβέρνησης μεταξύ άλλων ακούσαμε για την προσχολική εκπαίδευση ότι:
«Το όραμα μιας προσχολικής αγωγής μέχρι το 6ο έτος της ηλικίας, αντιμετωπίζεται με ενιαίο τρόπο στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης. Σύμφωνα με έρευνες, η επένδυση στην προσχολική αγωγή είναι η μεγαλύτερη επένδυση που μπορεί να κάνει μια κοινωνία σε σχέση με κάθε άλλη εκπαιδευτική βαθμίδα. Στην Ελλάδα συναντάμε μέχρι σήμερα κατακερματισμό αυτών των αρμοδιοτήτων. Η Κυβέρνηση επιλέγει την άρση της πολυδιάσπασης αυτής, υπό το Υπουργείο Παιδείας ώστε να δοθεί στην προσχολική αγωγή ενιαία κατεύθυνση. Ο στόχος είναι η ανάπτυξη κοινού εκπαιδευτικού προγράμματος, η αύξηση της συμμετοχής στην προσχολική αγωγή και υπογραμμίζουμε και την έγκαιρη ανίχνευση αναπτυξιακών προκλήσεων στα παιδιά με στόχο την έγκαιρη παρέμβαση»
Η εκπαιδευτική κοινότητα αυτές τις ημέρες αναρωτιέται για το τι μέλει γενέσθαι της δημόσια εκπαίδευσης και τι σημαίνουν όλα αυτά για το Δημόσιο χαρακτήρα της εκπαίδευσης.

ΕΡΩΤΗΜΑ 1ο 

Τι σημαίνει άρση πολυδιάσπασης και ενιαία κατεύθυνση; 

Είναι γεγονός ότι όταν μιλάμε για προσχολική αγωγή και εκπαίδευση δε μιλάμε για κάτι ενιαίο, ούτε ομοιογενές ανάμεσα στις χώρες της Ευρώπης, αλλά ούτε και εκτός Ευρώπης. Γεγονός αποτελεί ότι σύμφωνα με τα στοιχεία του Δικτύου «Ευρυδίκη» (https://eurydice.eacea.ec.europa.eu/) όλες οι χώρες της Ευρώπης προσπαθούν να αυξήσουν τη συμμετοχή των παιδιών στην ποιοτική προσχολική αγωγή και εκπαίδευση. Επιπλέον, όλες οι χώρες της Ευρώπης έχουν όμως διακριτή συστηματική διδασκαλία για την εκπαίδευση των παιδιών πριν την έναρξη του Δημοτικού στο πλαίσιο της Διεθνούς Τυποποιημένης Ταξινόμησης της Εκπαίδευσης (ISCED), που αλλού ονομάζεται προδημοτική εκπαίδευση (Κύπρος), αλλού πρώιμη εκπαίδευση (Φινλανδία), αλλού σχολείο παιδικής ηλικίας (Ιταλία), αλλού Νηπιαγωγείο (Δανία, Ελλάδα), αλλού προσχολικό σχολείο (Γαλλία) κ.ά. και όλες εντάσσονται στο επίπεδο ISCED 020 . Οι διαφορετικές επιλογές συνδέονται άρρηκτα με τις ιστορικές παραδόσεις κάθε χώρας, με το ρόλο της οικογένειας σε αυτές, αλλά και με τις σπουδές των εκπαιδευτικών.
Ο διακριτός ρόλος των δομών (παιδικών σταθμών και Νηπιαγωγείων), που αναφέρεται από τον υπουργό ως κατακερματισμός, δε σημαίνει και υποβάθμιση. Μάλιστα, όπως είναι γνωστό, όσο περισσότερο αναπτυγμένη είναι μια κοινωνία, τόσο πιο ειδικευμένες υπηρεσίες παρέχει στους πολίτες της. Στην Ελλάδα, αυτό στην εκπαίδευση, οδήγησε στο διαχωρισμό παιδικών σταθμών και Νηπιαγωγείων, όπου τα μεν πρώτα υπάγονταν στο υπουργείο Υγείας και τώρα στο Εργασίας, ενώ τα δεύτερα στο Παιδείας. Λόγω της διακριτής του δομής, όλα αυτά χρόνια, το ελληνικό Νηπιαγωγείο αναμφίβολα παρέχει περισσότερο εξειδικευμένη και υψηλού τύπου αγωγή και εκπαίδευση.

ΕΡΩΤΗΜΑ 2ο

Τι σημαίνει ανάπτυξη κοινού εκπαιδευτικού προγράμματος; 

Οι εκπαιδευτικοί πάντα υποστήριζαν πως πρέπει να υπάρχει μια συνέχεια στα προγράμματα σπουδών (14χρονη εκπαίδευση) και μια ομαλή μετάβαση από το ένα εκπαιδευτικό πλαίσιο στο άλλο, μια συνέχεια για το παιδί και μια συνεργασία των εν δυνάμει υποσυστήματων (οικογένεια – νηπιαγωγείο – δημοτικό σχολείο). Η συνέχεια αυτή συμβάλλει στην προσαρμογή των παιδιών στις νέες αλλαγές, συντελεί στη σχολική τους εξέλιξη, στην κοινωνικοποίηση τους, στην ακαδημαϊκή τους πορεία (Γουργιώτου, 2008). Αυτό όμως δε σημαίνει κοινό εκπαιδευτικό πρόγραμμα για όλες τις βαθμίδες (0 - 18), αλλά αναλυτικά προγράμματα προσαρμοσμένα στις ανάγκες των παιδιών κάθε ηλικίας, σεβόμενοι τους προσωπικούς ρυθμούς ανάπτυξης των παιδιών, αναλυτικά προγράμματα που δημιουργούν λειτουργικές μεταβάσεις από τάξη σε τάξη και από βαθμίδα σε βαθμίδα, αλλά και με κοινές κατευθυντήριες παιδαγωγικές γραμμές.
 

ΕΡΩΤΗΜΑ 3ο 

Αποτελεί η παροχή δημόσιας, ποιοτικής εκπαίδευσης για όλους τους πολίτες προτεραιότητα για το Υπουργείο Παιδείας; 

Ωστόσο, όταν το αγαθό δεν παρέχεται από την Πολιτεία αλλά από τρίτους , θα συμβαίνει υπό την αυστηρή εποπτεία της πολιτείας και του Υπουργείου Παιδείας, με όρους και προϋποθέσεις; 

Για μας τις/τους Νηπιαγωγούς αυτό είναι πολύ σημαντικό, να υπάρχει ποιοτική εκπαίδευση και ειδικά στην περίπτωσή μας που η εκπαιδευτική διαδικασία αφορά μικρά παιδιά. Όμως, η πραγματικότητα έχει δείξει ότι ο χώρος αγωγής και εκπαίδευσης της προσχολικής ηλικίας, γίνεται συχνά αντικείμενο εκμετάλλευσης ανθρώπων με μοναδικό στόχο το κέρδος, με αποτέλεσμα το προσωπικό (συνήθως απόφοιτοι ΙΕΚ, ή πρώην ΤΕΙ) όχι μόνο να αμείβονται με τον κατώτερο μισθό, αλλά να διεκπεραιώνουν πλήθος εργασιών που δεν είναι στο καθηκοντολόγιο τους (όπως συνοδεία με σχολικά, υποχρεωτικά καλοκαιρινά camp).

ΕΡΩΤΗΜΑ 4ο
Τι σημαίνει ελεύθερη επιλογή σχολείου, και πως ίσως συνδέεται με την «λεγόμενη πολυδιάσπαση» όταν ήδη στους παιδικούς σταθμούς υπάρχει η ελεύθερη επιλογή διαμέσου των voucher;                  

Η ελεύθερη επιλογή σχολείου , ειδικά για το χώρο της Προσχολικής Αγωγής, είναι η μεταφορά κρατικών πόρων στην ιδιωτική μέσω voucher; 

H ελεύθερη επιλογή σχολείου εκτός από τις κατηγοριοποιήσεις σχολείων που θα γίνουν άμεσα, αν εφαρμοστεί, δε σημαίνει και παράλληλα την άρση της υποχρέωσης της πολιτείας να χτίσει νέα σχολεία, εκεί που δεν υπάρχουν ή είναι παλιά, να επιμορφώνει συνεχώς τους εκπαιδευτικούς;   

Η απουσία της πολιτείας να παρέχει δημόσια και δωρεάν τα δημόσια αγαθά της υγείας και της παιδείας, έχει δημιουργήσει στο γενικότερο χώρο της προσχολικής και της ειδικής αγωγής μια «βιομηχανία παροχής εκπαιδευτικών υπηρεσιών» που ανθίζει και εκθρέφεται εισπράττοντας από τις χειμαζόμενες ελληνικές οικογένειες εκατομμύρια ευρώ.  Αυτό σε συνδυασμό με το voucher που ήδη έχει εισαχθεί στους παιδικούς σταθμούς (αλλά όχι ακόμη στο δημόσιο σχολείο) αποτελεί ένα από τα κεντρικά μέτρα του νεοφιλελευθερισμού. Στη νεοφιλελεύθερη συλλογιστική (Μίλτον Φρίντμαν) οι μαθητές και γονείς είναι οι πελάτες που αγοράζουν προϊόντα και τα σχολεία γίνονται καταστήματα που τα πουλούν. Το σχολείο πια μετατρέπεται σε αυτόνομη επιχείρηση και η παιδεία εμπορευματοποιείται με στόχο το κέρδος.

ΕΡΩΤΗΜΑ 5ο  
Τι εννοεί το Υπουργείο όσον αφορά στην έγκαιρη ανίχνευση και παρέμβαση; 

 Ως προς την ανίχνευση: Είναι γνωστά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν μέχρι σήμερα τα ΚΕΔΑΣΥ (Κέντρα διεπιστημονικής αξιολόγησης, συμβουλευτικής και υποστήριξης) ως προς τη στελέχωση, τους χώρους και τα εργαλεία, τα οποία έχουν οδηγήσει σε μη έγκαιρη αξιολόγηση και υποστήριξη των σχολείων, των μαθητών και των οικογενειών τους.

Ως προς την έγκαιρη παρέμβαση: Η έγκαιρη παρέμβαση για να είναι έγκαιρη πρέπει να παρέχεται σε όσο το δυνατόν μικρότερη ηλικία. Αντίθετα, μέχρι σήμερα, τα νηπιαγωγεία -στα οποία φοιτούν μαθητές από 3.8 έως 7.5 ετών - αντιμετωπίζουν σοβαρές ελλείψεις σε σταθερές δομές παροχής ειδικής εκπαίδευσης (Τμήματα Ένταξης, ειδικά νηπιαγωγεία). Ταυτόχρονα, οι εκπαιδευτικοί παράλληλης στήριξης και το ειδικό βοηθητικό προσωπικό, αν και απαραίτητο, συχνά μοιράζεται μεταξύ σχολείων ή τμημάτων ενώ σε αρκετές περιπτώσεις δεν παρέχεται ποτέ.
Ως νηπιαγωγοί, θεωρούμε ότι η επίλυση των προβλημάτων των ΚΕΔΑΣΥ, ώστε να ανταποκρίνονται εγκαίρως στο ρόλο τους, η ίδρυση και λειτουργία ενός Τμήματος Ένταξης σε κάθε νηπιαγωγείο, η παροχή βοηθητικού προσωπικού και παράλληλης στήριξης – όπου και όταν χρειάζεται (καθόλη τη διάρκεια του έτους), είναι ο μόνος τρόπος ώστε να υπάρχει έγκαιρη ανίχνευση και παρέμβαση στους μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Τα παραπάνω αποτελούν πάγια αιτήματά μας τα οποία, παρά τις συνεχείς παρεμβάσεις μας, δεν έχουν ικανοποιηθεί ως τώρα.
Προτίθεται το Υπουργείο να τα υλοποιήσει;
Επίσης, η επαρκής αντιμετώπιση των δυσκολιών των μαθητών/τριών και των οικογενειών απαιτεί την παροχή υποστηριξης από την πολιτεία με κοινωνικές υπηρεσίες, οικονομική ενίσχυση των οικογενειών και δωρεάν θεραπευτικά προγράμματα για τους μαθητές. Τα παραπάνω θα ενισχύσουν το ρόλο του σχολείου και θα εξασφαλίσουν την ουσιαστικά έγκαιρη παρέμβαση.
Ποιες είναι  άραγε οι θέσεις και οι προθέσεις της Κυβέρνησης στον τομέα αυτό;

ΕΡΩΤΗΜΑ 6ο
Ως προς την αναφορά του Υπουργού ότι όλα τα παιδιά είναι μοναδικά, όλα τα παιδιά χρειάζονται ειδική προσοχή, ειδικό ενδιαφέρον και κυριολεκτικά ειδική αγωγή. Πώς θα γίνει αυτό;

Πώς θα υλοποιηθεί στην πράξη η εξατομικευμένη και διαφοροποιημένη αγωγή και εκπαίδευση, όταν σε ένα τμήμα 25 παιδιών (και εν δυνάμει 27 βάσει νόμου) αντιστοιχεί μία/ένας Νηπιαγωγός, όταν σε όλη την Ευρώπη είναι τουλάχιστον δύο; Πώς μπορεί μια/ένας Νηπιαγωγός μόνη/ος του να αφιερώσει την ειδική προσοχή που χρειάζεται ο κάθε μαθητής/τρια όταν σε κάθε τμήμα Νηπιαγωγείου υπάρχουν τουλάχιστον ένα νήπιο με σοβαρές μαθησιακές δυσκολίες;
Αν η έμφαση στην προσχολική αγωγή και εκπαίδευση που προανήγγειλε ο πρωθυπουργός δεν συνοδευτεί με στελέχωση ενός επιπλέον εκπαιδευτικού ανά τμήμα, τότε η αναβάθμιση της προσχολικής εκπαίδευσης είναι καταδικασμένη να παραμείνει στα χαρτιά.

Ζητάμε από τη ΔΟΕ στην επικείμενη συνάντηση με την ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας να θέσει όλα τα παραπάνω ερωτήματα και να απαιτήσει να πάρει απαντήσεις για το σχεδιασμό, καθώς και να διαμορφώσει το σχέδιο δράσης για το Νηπιαγωγείο.


ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΜΕ:
•    Μείωση του αριθμού των νηπίων σε 1:15 ανά νηπιαγωγείο, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα υλοποίησης του παιδαγωγικού προγράμματος του Νηπιαγωγείου
•    Μείωση του διδακτικού ωραρίου των Νηπιαγωγών στο επίπεδο του ωραρίου των συναδέλφων των πολυθεσιών σχολείων της πρωτοβάθμιας με καθολική εφαρμογή της κλιμάκωσής του αναλόγως των χρόνων υπηρεσίας και απώτερο στόχο την εξίσωσή του με το ωράριο της Β/θμιας για όλους τους εκπαιδευτικούς. Υπολογισμός ολοκλήρου του χρόνου παραμονής των παιδιών στο Νηπιαγωγείο ως διδακτικού χρόνου για τους/τις Νηπιαγωγούς.
•    Ανέγερση νέων κτηριακών υποδομών, ικανών να ανταποκριθούν στις σύγχρονες ανάγκες της προσχολικής αγωγής και εκπαίδευσης
•     Ίδρυση τμημάτων ένταξης σε όλα τα νηπιαγωγεία. Ικανοποίηση όλων των αιτημάτων για παράλληλη στήριξη
•    Ίδρυση νέων Νηπιαγωγείων και άμεσος μόνιμος διορισμός των απαιτούμενων Νηπιαγωγών
•    Διορισμός όλων των αναπληρωτών εκπαιδευτικών.
•    Διατήρηση του αυτοτελούς χαρακτήρα του παιδαγωγικού προγράμματος του Ολοήμερου Νηπιαγωγείου
•    Ενδυνάμωση του αντισταθμιστικού ρόλου του Ολοήμερου Νηπιαγωγείου.
•    Τήρηση της αναλογίας παιδιών / τετραγωνικών μέτρων με βάση τις προδιαγραφές ΟΣΚ (1 παιδί ανά 3 τετραγωνικά μέτρα)
•    Εξασφάλιση δωρεάν μεταφοράς νηπίων και προνηπίων
•    Διορισμό μόνιμου βοηθητικού προσωπικού (καθαρίστριες, τραπεζοκόμοι, σχολικοί βοηθοί, σχολικοί νοσηλευτές)
•    Ομάδα υποστήριξης εκπαιδευτικού έργου. Διορισμός μόνιμου ειδικού επιστημονικού προσωπικού (σχολικοί ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί, εργοθεραπευτές και λογοθεραπευτές)
•    Ίδρυση και στελέχωση τάξεων υποδοχής
•    Στελέχωση των νηπιαγωγείων με εκπαιδευτικούς μητρικής γλώσσας για τα παιδιά των προσφύγων,
•    Αύξηση της χρηματοδότησης, ειδική χρηματοδότηση για παιδαγωγικό υλικό ώστε να διασφαλιστεί ο δωρεάν χαρακτήρας του Νηπιαγωγείου.
•    Ακύρωση οποιασδήποτε προσπάθειας υπαγωγής των νηπιαγωγείων στους Δήμους
•    Σε κάθε νηπιαγωγείο να τοποθετηθεί και μια νηπιαγωγός Ειδικής Αγωγής για τη στήριξη παιδιών με εκπαιδευτικές ανάγκες
•    Δωρεάν σίτιση όλων των παιδιών και δωρεάν εμβολιασμούς  για όλα τα παιδιά

Δομικές αλλαγές στο νηπιαγωγείο

ΣΤΟ ΙΔΙΟ ΕΡΓΟ ΘΕΑΤΕΣ 

ΑΦΗΣΤΕ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΑΙΖΟΝΤΑΣ! 

ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΟΛΟΠΛΕΥΡΟ, ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟ! 

ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΩΝ/ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΩΝ ΠΟΥ ΔΙΑΣΠΟΥΝ ΤΗΝ ΕΝΙΑΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΚΑΤΑΚΕΡΜΑΤΙΖΟΥΝ ΤΗ ΓΝΩΣΗ 

Δεν αποτελεί πλέον έκπληξη αλλά δυστυχώς συνήθη πρακτική ο τρόπος που το Υπουργείο Παιδείας και η Κυβέρνηση νομοθετούν για την παιδεία.Πριν λίγες ημέρες, η Υπουργός Παιδείας εξήγγειλε την καθολική εφαρμογή της εισαγωγής Αγγλικών στα Νηπιαγωγεία καθώς και των εργαστηρίων δεξιοτήτων (όπως ονομάζονται και όχι εργαστηρίων γνώσεων) καθώς και την αλλαγή των αναλυτικών προγραμμάτων προς μια διαφορετική κατεύθυνση από αυτή που ήδη υπήρχε.

Το Υπουργείο Παιδείας «αποφασίζει και διατάσσει» εν μέσω πανδημίας: Αυξάνει τον ανώτατο αριθμό των παιδιών στο τμήμα από 22 σε 25 στο Νηπιαγωγείο.Αλλάζει το σύστημα εισαγωγής στα Πανεπιστήμια την ώρα που τα παιδιά γράφουν εξετάσεις. Διαφημίζει και εφαρμόζει πιλοτικά προγράμματα (Αγγλικά και εργαστήρια δεξιοτήτων),κρύβει τα αποτελέσματα αυτών των πιλοτικών εφαρμογών και τώρα ανακοινώνει την καθολική εφαρμογή αυτών! Αλήθεια, υπήρξε κάποιου είδους αποτίμηση αυτής της πιλοτικής εφαρμογής; Πραγματοποιήθηκε άραγε μέσω τηλεκπαίδευσης (!!) η πιλοτική εφαρμογή ενός πιλοτικού προγράμματος, η ρητορική του οποίου (ψευδώς) επικαλείται τη βιωματική μάθηση;

Γιατί όμως η εκπαιδευτική κοινότητα αντιδράει, ποιες είναι οι ανάγκες των παιδιών και γιατί πιστεύουμε πως μόνο αρνητική είναι αυτή η εξέλιξη;

· Η πρόθεση κατάτμησης του προγράμματος του νηπιαγωγείου σε διδακτικά αντικείμενα (σήμερα εισαγωγή Αγγλικών, Φυσικής Αγωγής και Ρομποτικής αύριο ίσως Γλώσσας, Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών), δεν λαμβάνει υπόψη τα ιδιαίτερα αναπτυξιακά χαρακτηριστικά αυτής της ηλικίας, ενώ έχει σκοπό να εισαγάγει τα νήπια σε αυστηρά δομημένα προγράμματα.Η ΓΝΩΣΗ μετατρέπεται σε αποσπασματική και κατακερματισμένη, ενώ η εισαγωγή διδακτικών αντικειμένων και ειδικοτήτων στερεί από τη διδακτική πράξη τον ενιαίο και συνεχή της χαρακτήρα.

· Η εκμάθηση ξένης γλώσσας (αγγλικών) στο νηπιαγωγείο περικόπτει το χρόνο του παιχνιδιού και των αυθόρμητων δραστηριοτήτων που το ίδιο επιλέγει και δημιουργεί, οι οποίες συνεργούν στην ανάπτυξη της αυτονομίας του, και ακυρώνει την καλλιέργεια ενός παιδαγωγικού κλίματος, όπου η μάθηση έχει νόημα για το ίδιο.

· Επιπλέον, λειτουργεί εις βάρος της κοινωνικής του διαπαιδαγώγησης (Γκόττε, 2005, σ. 18)[1], η οποία είναι ένας από τους πιο σημαντικούς ρόλους του νηπιαγωγείου αφού διαταράσσει τη ροή ενός ελεύθερου και ευέλικτα δομημένου προγράμματος και των οργανωμένων δραστηριοτήτων που επιλέγει η/ο εκπαιδευτικός, σύμφωνα με τις ανάγκες της ευρύτερης ή των επιμέρους ομάδων.

· Τα αποτελέσματα μιας τέτοιας παρέμβασης είναι αμφιλεγόμενα για τα δίγλωσσα παιδιά, που αντιμετωπίζουν πρόβλημα στην εκμάθηση της ελληνικής ως ξένης γλώσσας, ενώ η πράξη έχει δείξει ότι πολύ λίγα έχει να προσφέρει σε σχέση με άλλες γλωσσικές δραστηριότητες που συμβάλλουν στην καλύτερη προσαρμογή του στο σχολικό περιβάλλον και την ολόπλευρη ανάπτυξη του, τη στιγμή μάλιστα που η χώρα μας έχει πολύ υψηλό ποσοστό γλωσσομάθειας πανευρωπαϊκά .

· Ακυρώνεται η γνώση διαμέσου του παιχνιδιού με μεικτές ηλικίες παιδιών και οργάνωσης της διδασκαλίας σε κέντρα διαφέροντος υπό την μορφή σχεδίων εργασίας, project και διαθεματικών δραστηριοτήτων, αφού ξεκομμένα διδακτικά αντικείμενα εισάγονται στο ωράριο λειτουργίας αποκόπτοντάς πολύτιμο χρόνο από τις δραστηριότητες.

· Παραγκωνίζονται οι ανάγκες των παιδιών, ενώ ταυτόχρονα ακυρώνεται η θετική «προσκόλληση» σε ένα σταθερό πρόσωπο, τον εκπαιδευτικό της τάξης, τον/την νηπιαγωγό, που θα συμβάλει στην ομαλή προσαρμογή του παιδιού στο σχολικό περιβάλλον.

· Επίσης η πρόταση αλλαγής του Αναλυτικού προγράμματος του Νηπιαγωγείου προς την κατεύθυνση νεοφιλελεύθερων λογικών αλλά καιιδιωτικών οικονομικώνπιέσεων και συντεχνιακών συμφερόντων (όπου το παιδί αποτελεί προϊόν- πελάτη και τα πάντα μπαίνουν υπό το πρίσμα των μετρήσεων) μεταλλάσσει το πιο δημιουργικό κομμάτι της εκπαίδευσης -αυτό του νηπιαγωγείου- και υποβαθμίζει το δημόσιο σχολείο, εισάγοντας τα νήπια σε αυστηρά δομημένα προγράμματα που καθορίζονται και από το χρόνο.

· Το αναλυτικό πρόγραμμα (ΔΕΠΠΣ, 2002, σ. 2)[2] του νηπιαγωγείου στη χώρα μας, αν και υπάρχει η ανάγκη εκσυγχρονισμού του στα σύγχρονα δεδομένα (υποχρεωτικότητα, πρόσφυγες, δίγλωσσα παιδιά, μετάβαση στο δημοτικό κ.ά.) ανήκει στην κατηγορία των προγραμμάτων που προωθούν την ιδέα της ολιστικής αντίληψης του κόσμου από τα παιδιά, τον κοινωνικό χαρακτήρα της γνώσης, τη σημασία της βιωματικής μάθησης, τη δημιουργική αξιοποίηση της τεχνολογίας στη ζωή και την εκπαίδευση των ατόμων.

· Το νηπιαγωγείο είναι η μόνη βαθμίδα εκπαίδευσης στην Ελλάδα που δεν υπάρχουν διακριτά γνωστικά αντικείμενα. Το αναλυτικό του πρόγραμμα είναι διαμορφωμένο σε επιμέρους κατευθύνσεις προγραμμάτων σχεδιασμού και ανάπτυξης δραστηριοτήτων Γλώσσας, Μαθηματικών, Μελέτης Περιβάλλοντος, Δημιουργίας & Έκφρασης (Μουσική, Εικαστικά, Φυσική Αγωγή, Δραματική Τέχνη) και Πληροφορικής, τα οποία δεν νοούνται ως ξεχωριστά «μαθήματα»[3], αλλά αποτελούν άξονες οργάνωσης και υλοποίησης δραστηριοτήτων με βάση τα ενδιαφέροντα των παιδιών και τις προτεραιότητες στοχοθεσίας που θέτει ο/η νηπιαγωγός[4].

Εν μέσω όλων αυτών των σημαντικών αλλαγών καιωςπροσυνεννοημένοι με το Υπουργείο,αν και μέχρι τώρα τα συμπεράσματα της πιλοτικής εφαρμογής δεν έχουν ανακοινωθεί , διοργανώνεται πανελλαδική ημερίδα από Συντονιστές Αγγλικώνπου τιτλοφορείται «Πρόγραμμα εκμάθησης Αγγλικών στην πρώιμη παιδική ηλικία» (και μάλλον αναφέρεται στις ηλικίες 3-8), εστιάζοντας στον τρόπο και όχι στηνωφελιμότητα της εισαγωγής διδακτικών αντικειμένων /εκπαιδευτικών ειδικοτήτων. Στην ημερίδα υπάρχει οικειοποίηση του ρόλου των νηπιαγωγών αφού εκλείπει οποιοσδήποτε «διάλογος» με τους εμπλεκόμενους εκπαιδευτικούς(νηπιαγωγούς) που καλούνται να εφαρμόσουν τη συγκεκριμένη εκπαιδευτική διαδικασία. Η επιστημονική πλαισίωση εκλείπει αφού δεν έχουν κληθεί να εκφράσουν τις απόψεις τους , τις δυσκολίες εφαρμογής αλλά και τις αντιρρήσεις τους ούτε καν οι Συντονιστές Εκπαιδευτικού Έργου Νηπιαγωγών πόσο μάλλον οι Νηπιαγωγοί που έρχονται να εφαρμόσουν ένα πρόγραμμα ως « βοηθοί»της « τάξης και της ησυχίας».

Το Υπουργείο Παιδείας για άλλη μια φορά,εφαρμόζει πολιτικές που έρχονται να εξυπηρετήσουν τους σχολάρχες «νομιμοποιώντας» τα κατά παρέκκλιση προγράμματα των ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων μη αφουγκραζόμενο τα πραγματικά προβλήματα του δημόσιου σχολείου και παραγκωνίζοντας τις ανάγκες των παιδιών.

Καλούμε το Υπουργείο Παιδείας να σταθεί δίπλα στο Νηπιαγωγείο καλύπτοντας ΑΜΕΣΑ τις ανάγκες των παιδιών για:

👉 ποιοτική εκπαίδευση με το διορισμό όλων των αναπληρωτών νηπιαγωγών/εκπαιδευτικών- σύγχρονων κτιριακών εγκαταστάσεων και εως 15 παιδιά/τμήμα

👉 καθαριότητα με μόνιμο και επαρκές προσωπικό καθαριότητας καθόλη τη λειτουργία

👉 στήριξη των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων και των νηπίων με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες

👉 σχεδιασμό για την πρόληψη των μαθησιακών δυσκολιών και της σχολικής αποτυχίας

👉 μέριμνα για την εξάλειψη των ανισοτήτων πρόσβασης στην εκπαίδευση και αντισταθμιστικών προγραμμάτων λόγω πανδημίας

Απαιτούμε να μη γίνει καμία αλλαγή στο Αναλυτικό Πρόγραμμα του Νηπιαγωγείου που θα μετατρέπει την κοινωνική γνώση σε αποσπασματική, κατακερματισμένη πληροφορία/δεξιότητα με εισαγωγή διδακτικών αντικειμένων και ειδικοτήτων.

_______________________________________________________

[1]Γκόττε, Ρ. (2005). Γλώσσα και παιχνίδι στο νηπιαγωγείο. Γλώσσικήενλισχυση μέσα από το παιχνίδι στο νηπιαγωγείο. Αθήνα: Πατάκης.   
[2] ΥΠΕΠΘ – Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. (2002). Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών (ΔΕΠΠΣ) για το Νηπιαγωγείο και Προγράμματα Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Δραστηριοτήτων. Αθήνα: ΥΠΕΠΘ – ΠΙ.
[3]Ό.π.: σ. 2.
[4]Ό.π.: σ. 7.

ΟΙ ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΟΥ ΕΟΔΥ ΚΑΙ ΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΩΝ

Τα σχολεία μπορούν και πρέπει να ανοίξουν με καθημερινή λειτουργία για όλους τους μαθητές, με λιγότερα από 15 παιδιά στο τμήμα και με την εξασφάλιση της μεγαλύτερης δυνατής ασφάλειας και τήρησης των υγειονομικών πρωτοκόλλων. Μέχρι τώρα όμως βλέπουμε πως τα σχολεία ανοίγουν στις 14 Σεπτεμβρίου με ένα ασαφές πλαίσιο επαναλειτουργίας, εν μέσω πανδημίας και χωρίς να διαφαίνεται με τι τρόπο θα παρέχεται η ασφάλεια για παιδιά –εκπαιδευτικούς –γονείς. Δεν έχουν εξασφαλιστεί τα βασικά και στοιχειώδη μέτρα και με δεδομένη την εν μέσω κορωνοϊού ψηφισμένη αύξηση στην αναλογία παιδιών / εκπαιδευτικών ανά τμήμα (1:25) αλλά και με την παντελή έλλειψη σχεδιασμού και οργάνωσης γνωρίζουμε ότι από “το χρυσό τρίπτυχο για να συνεχίσουμε ήρεμα τη ζωή μας” λείπει ο βασικός παράγοντας της απόστασης των παιδιών. Σύμφωνα με έρευνα του ΑΠΘ στις τάξεις με 25 μαθητές ο δείκτης βασικών επαφών, μια από τις συνιστώσες του βασικού αριθμού αναπαραγωγής (δείκτης μετάδοσης του κορωνοϊού), αυξάνεται κατά 50%, σε σχέση με τάξεις 15 μαθητών. Καθότι «η ασφαλής λειτουργία των Νηπιαγωγείων βασίζεται στη συστηματική εφαρμογή πολλαπλών μέτρων προφύλαξης που λειτουργούν ως σύνολο:» είμαστε υποχρεωμένοι να θέσουμε τα ερωτήματα μας τα οποία ζητάμε να απαντηθούν διεξοδικά αφού «η ασφαλής λειτουργία των σχολείων έχει θεμελιώδη σημασία, ώστε να προληφθεί κατά το δυνατόν η διασπορά του ιού στον χώρο των σχολείων»

 

Ερώτημα 1

Στις οδηγίες που εξέδωσε ο ΕΟΔΥ για τα Νηπιαγωγεία αναφέρεται « Συνεπώς, η συχνή, καθημερινή και συστηματική καθαριότητα και εφαρμογή απολυμαντικών στις επιφάνειες και τον εξοπλισμό των σχολικών μονάδων κρίνεται κομβικής σημασίας για τη διαχείριση της πανδημίας COVID-19.» χωρίς μέχρι τώρα να έχουν προσληφθεί καθαριστές/ιστριες και χωρίς να γνωρίζουμε το ακριβές πλαίσιο λειτουργίας /εργασίας τους.Ποιος είναι ο ακριβής τρόπος εφαρμογής των γενικών αρχών των μέτρων προφύλαξης στα σχολεία «καλός αερισμός των αιθουσών, καθαριότητα χώρων και τακτική εφαρμογή απολυμαντικού σε επιφάνειες» όταν στο νηπιαγωγείο δεν υπάρχει καθαριστής/ια σε όλη τη διάρκεια ανάπτυξης του προγράμματος και στους περισσότερους Δήμους όταν θα τοποθετηθούν θα είναι για ένα τρίωρο;Θα υπάρχουν καθαριστές/ιες καθόλη τη διάρκεια λειτουργίας του Νηπιαγωγείου ;Τα Νηπιαγωγεία χωρίς φυσικό εξαερισμό θα ανοίξουν; 

Ερώτημα 2

Σύμφωνα με τις οδηγίες που έχουν δοθεί από τον ΕΟΔΥ πρέπει να γίνει «προσπάθεια για λειτουργία του Νηπιαγωγείου σε σταθερές ομάδες παιδιών οι οποίες συστηματικά δεν έρχονται σε επαφή μεταξύ τους».Στο Νηπιαγωγείο φοιτούν έως 25 παιδιά ανα τμήμα με έναν /μια νηπιαγωγό, σύμφωνα με τον πρόσφατο νόμο που ψηφίστηκε εν μέσω πανδημίας (ενώ το ανώτατο ήταν 22 παιδιά). Στο παράδειγμά μας, που αποτελεί την μεγάλη πλειοψηφία των νηπιαγωγείων της χώρας, σε ένα διθέσιο ολοήμερο νηπιαγωγείο τα παιδιά της πρωινής υποδοχής (πρώτη ομάδα) αναμειγνύονται με τα διαφορετικά παιδιά των βασικών τμημάτων (δεύτερη ομάδα) και κατόπιν με τα υπόλοιπα παιδιά του ολοήμερου τμήματος (τρίτη ομάδα). Υπάρχουν λοιπόν νήπια που θα βρίσκονται σε 3 διαφορετικές ομάδες παιδιών καθημερινά και ίσως και με 3 νηπιαγωγούς, σύμφωνα με το ωρολόγιο πρόγραμμα τους.Πώς μπορεί να επιτευχθεί η οδηγία του ΕΟΔΥ όταν η συντριπτική πλειοψηφία των νηπιαγωγείων πλην μονοθεσίων λειτουργούν με αυτό τον τρόπο δηλαδή με μη σταθερές ομάδες ;

Ερώτημα 3

Επόμενη οδηγία του ΕΟΔΥ είναι ότι «Τα παιδιά θα παραλαμβάνονται από συγκεκριμένο μέλος του προσωπικού πριν την είσοδο στο χώρο του Νηπιαγωγείου και θα οδηγούνται στην αίθουσα». Η παραλαβή των μαθητών επιφορτίζεται από μια άλλη οδηγία που ορίζει ότι « Το προσωπικό που υποδέχεται τα παιδιά, πριν την είσοδο στο χώρο υποβάλλει ερωτήσεις για να επιβεβαιώσει την απουσία πυρετού ή/και άλλων συμπτωμάτων και εκτιμά αδρά την υγεία των προσερχόμενων παιδιών, και σε περίπτωση υποψίας προβλήματος συζητά το θέμα με γονέα/κηδεμόνα,».Ποιο ακριβώς θα είναι το συγκεκριμένο μέλος του προσωπικού που θα παραλαμβάνει τα παιδιά και πώς θα αφήνει χωρίς επίβλεψη τους υπόλοιπους μαθητές που θα βρίσκονται ήδη στο σχολείο όταν στο Νηπιαγωγείο δεν υπάρχει επιπλέον προσωπικό ούτε σχολικοί βοηθοί;

Ερώτημα 4

Εννοείται πως, όπως σχολιάζει ο ΕΟΔΥ, « η εξοικείωση των παιδιών άνω των 4 ετών με την ορθή εφαρμογή υφασμάτινης μάσκας και χρήση της από τα παιδιά με έμφαση στην εκπαιδευτική διαδικασία» θα αποτελέσει εκπαιδευτικό σχέδιο εργασίας από τα νηπιαγωγεία γιατί τα ίδια τα παιδιά αναζητούν καθημερινά  απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα. Όμως, όπως  παρατηρήσαμε, στις οδηγίες του ΕΟΔΥ για τους  παιδικούς σταθμούς που φοιτούν και παιδιά γεννημένα το 2016, η μάσκα δεν είναι υποχρεωτική  Τελικά συνίσταται  ή είναι υποχρεωτική η χρήση μάσκας  για τα παιδιά που γεννήθηκαν το 2015 και το 2016 και φοιτούν στα νηπιαγωγεία;Πώς διασφαλίζεται η ορθή εφαρμογή της με έναν και μοναδικό νηπιαγωγό σε  25 κατά ανώτατο αριθμό παιδιά ; πώς διαφυλάσσεται η ορθή χρήση της από τα μικρά παιδιά που αρκετά σχολάνε στις 16:00 μ.μ. άρα θα πρέπει να φοράνε για ένα οκτάωρο τη μάσκα ; Τι γίνεται με τα   παιδιά που  έχουν αυξημένες ρινικές ροές και η μάσκα τους πρέπει να εναλλάσσεται συνέχεια; Τι γίνεται με τα παιδιά που πιπιλάνε συνέχεια αντικείμενα ή τα χέρια τους όταν θα πιπιλάνε τη μάσκα ; Πόσες μάσκες θα πρέπει να αλλάζει ένα παιδί και πότε χρειάζεται αλλαγή μάσκας; Που θα αποθηκεύονται οι μάσκες κατά την ώρα του φαγητού ή στα «διαλείμματα μάσκας»;Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι στο νηπιαγωγείο η χρήση μάσκας από τα νήπια θα αποτελέσει προστασία και όχι υγειονομική βόμβα για τα παιδιά, για τις οικογένειές τους και για τους εκπαιδευτικούς ;

Ερώτημα 5

Στο Νηπιαγωγείο δεν έχουν τοποθετηθεί τραπεζοκόμοι ή σχολικοί βοηθοί ¨Όπως αναφέρεται στην τήρηση κανόνων ατομικής υγιεινής του ΕΟΔΥ «Η χρήση της μάσκας είναι απαραίτητη επίσης κατά την ετοιμασία ή/και επιμέλεια φαγητού.»Ποιος θα είναι ο υπεύθυνος εκπαιδευτικός για την ετοιμασία ή και επιμέλεια του φαγητού στο πρωινό ή στο μεσημεριανό γεύμα, εφόσον δεν υπάρχουν βοηθοί, και πώς θα αφήνει χωρίς επιμέλεια τους μαθητές που θα βρίσκονται στην τάξη;Με τι κανόνες θα γίνεται αυτή η διαδικασία;

Ερώτημα 6

Στη Διαχείριση ύποπτου κρούσματος αναφέρεται ότι Εάν κάποιο παιδί εμφανίσει συμπτώματα συμβατά με λοίμωξη COVID-19 επικοινωνούμε με την οικογένειά του και μεριμνούμε για «Απομόνωση σε προκαθορισμένο καλά αεριζόμενο χώρο, με επίβλεψη, μακριά από τα υπόλοιπα παιδιά»Προσπερνώντας το σημαντικό γεγονός ότι αρκετά νηπιαγωγεία είναι μονόχωρα πώς η /ο νηπιαγωγός θα βρίσκεται μαζί με το ύποπτο κρούσμα μακριά από τα υπόλοιπα παιδιά;Ποιος θα είναι ο υπεύθυνος των παιδιών για την ασφάλειά τους και την εκπαιδευτική διαδικασία αν η /ο Νηπιαγωγός δεν είναι μαζί τους ;

Ερώτημα 7

Λειτουργία ολοημέρουΔεν έχει σταλεί τίποτε για τον τρόπο χαλάρωσης /ύπνου στο Νηπιαγωγείο. Κατά τη διάρκεια του ύπνου θα χρησιμοποιείται ή όχι μάσκα; Με ποιο τρόπο θα χαλαρώνουν ή θα κοιμούνται τα παιδιά; Σε τι απόσταση το ένα από το άλλο; Και αν πρέπει να τηρούνται οι προβλεπόμενες αποστάσεις, πόσα παιδιά πρέπει να είναι σε κάθε τμήμα ολοημέρου; Με ποιες αποστάσεις όταν δε μπορούν να τηρηθούν στην συντριπτική πλειοψηφία των Νηπιαγωγείων;

Τα ερωτήματα είναι ήδη πάρα πολλά και σίγουρα θα προκύψουν πολλά περισσότερα όταν ξεκινήσει η λειτουργία των σχολείων. Αν μάλιστα αναλογιστούμε τις ιδιαίτερες κτιριακές συνθήκες κάθε νηπιαγωγείου (συστεγαζόμενα με δημοτικά, ενοικιαζόμενα, νηπιαγωγεία ενός χώρου κλπ) θα είναι ακόμα περισσότερα.Αναρωτιόμαστε γιατί το υπουργείο δεν είχε προετοιμαστεί για όλα αυτά τα σενάρια εγκαίρως, εφόσον είχε στη διάθεσή του τουλάχιστον έξη μήνες από το ξέσπασμα της επιδημίας, αλλά περιμένουμε ακόμα και τώρα, μόλις μερικές ημέρες πριν από την έναρξη της διδακτικής χρονιάς, καθαρές οδηγίες και μέτρα για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της κατάστασης.